Beleggen in box 3 of via de eigen BV: wat is fiscaal voordeliger?

1.Inleiding

Voor wie beschikt over vrij belegbaar vermogen speelt regelmatig de vraag waar dat vermogen fiscaal het beste kan worden aangehouden: privé in box 3 of in een eigen BV. Die vraag wordt vanaf 2028 nog relevanter. Vanaf dat jaar moet box 3 volgens de huidige plannen worden gebaseerd op het werkelijk behaalde rendement[1].

Op het eerste gezicht lijkt de vergelijking eenvoudig. In box 3 geldt één belastingtarief, terwijl bij beleggen via een BV eerst vennootschapsbelasting en uiteindelijk veelal ook Inkomstenbelasting (box 2) verschuldigd is. Als je alleen naar de tarieven kijkt, kun je een onvolledig beeld krijgen.  De timing van de belastingheffing, het soort belegging, de beleggingsduur en de vraag waar het vermogen zich nu bevindt, kunnen de uitkomst sterk beïnvloeden.

In dit artikel bespreek ik eerst kort hoe box 3 in 2026 werkt en wat volgens het huidige wetsvoorstel vanaf 2028 verandert. Vervolgens vergelijk ik beleggen in box 3 met beleggen via de eigen BV.

[1] Voor het gewijzigd voorstel van wet zie EK 36.748, nr. A.

2. Hoe wordt vermogen nu belast in Box 3?

2.1 Forfaitair rendement

Onder het huidige systeem wordt uitgegaan van drie categorieën vermogensbestanddelen:
 1. banktegoeden, waaronder ook deposito’s en aandelen in een Vereniging van Eigenaren (VvE) of tegoeden op een derdengeldenrekening van een notaris of deurwaarder;
 2. overige bezittingen, zoals aandelen, obligaties, opties, vorderingen, beleggingsvastgoed en een tweede woning;
3. schulden.

Per categorie wordt een afzonderlijk forfaitair rendementspercentage gehanteerd. Binnen deze forfaitaire berekening wordt niet gekeken naar het individueel behaalde rendement. Is het werkelijke rendement over het totale box 3-vermogen echter lager dan het forfaitair berekende rendement, dan kan de tegenbewijsregeling uitkomst bieden.
Voor het jaar 2026 is alleen het percentage voor de overige bezittingen vastgesteld, dit bedraagt 6,0%. De forfaitaire percentages voor het opleggen van voorlopige aanslagen over 2026 bedragen voor banktegoeden 1,28% en voor schulden een percentage van 2,7%. De percentages voor banktegoeden en schulden zijn nog voorlopig en worden begin 2027 vastgesteld.
In 2026 bedraagt het heffingsvrije vermogen € 59.357 per persoon (€ 118.714 voor fiscale partners). Over het berekende box 3-inkomen is vervolgens 36% inkomstenbelasting verschuldigd.

2.2 Werkelijk rendement

Naar aanleiding van de D-Day-arresten van 6 juni 2024 [1]is de tegenbewijsregeling ingevoerd. Is het werkelijke rendement in een kalenderjaar lager dan het forfaitair berekende rendement, dan kan de belastingplichtige het werkelijke rendement doorgeven. De box 3-heffing wordt dan gebaseerd op het lagere werkelijke rendement. Deze regeling wordt ook wel aangeduid als de tegenbewijsregeling[2].
Het werkelijk rendement bestaat uit alle voordelen die worden behaald met bezittingen en schulden. Deze voordelen bestaan uit:

1. de reguliere voordelen die worden getrokken uit bezittingen en schulden; en
2. de vermogensaanwas van bezittingen en schulden.

Ad a
Voorbeelden van positieve voordelen zijn rente, huur, pacht, dividend, een genoten winstuitkering, een vergoeding voor het verstrekken van kapitaal, een licentievergoeding, een gebruiksvergoeding en vanaf 1 januari 2026 het voordeel uit het voor eigen gebruik ter beschikking staan van een onroerende zaak (een vakantiewoning of bedrijfspand) of een deel ervan tot de positieve reguliere voordelen worden gerekend.

Tot de negatieve reguliere voordelen worden gerekend de door de belastingplichtige verschuldigde rente ter zake van een schuld, een banktegoed of een door belastingplichtige verstrekte lening.

Ad b.
Onderdeel van het werkelijke rendement is de vermogensaanwas. Dit is het verschil tussen de waarde aan het einde van het kalenderjaar van het saldo van bezittingen en schulden en de waarde aan het begin van het jaar van het saldo van bezittingen en schulden.

Let op: de tegenbewijsregeling pakt bij verhuurd vastgoed tegen een reële huurprijs in de praktijk vaak ongunstig uit. Bij het werkelijke rendement telt niet alleen de ontvangen huur mee, maar ook de waardestijging van het vastgoed. Bovendien geldt het heffingsvrije vermogen niet en zijn kosten in beginsel niet aftrekbaar. Bij woningen met huurbescherming en een huur die duidelijk onder de markthuur ligt, kan de uitkomst anders zijn.

Bij de berekening van het forfaitair rendement wordt gekeken naar de waarde van bezittingen en schulden op 1 januari, de zogenaamde peildatum. Wat na 1 januari gebeurt, telt niet mee bij het forfaitair rendement voor dat kalenderjaar.

Bij het werkelijk rendement wordt wél rekening gehouden met veranderingen in bezittingen en schulden tijdens het belastingjaar. Hebt u bijvoorbeeld op 18 april 2026 beleggingen gekocht? Dan telt het rendement op deze beleggingen mee bij uw werkelijk rendement over 2026.

[1] ECLI:NL:HR:2024:704, BNB 2024/84 en HR 6 juni 2024, ECLI:NL:HR:2024:705, BNB 2024/85). 

[2] Afdeling 5.6 Wet IB 2001

En box 1?
In dit artikel ga ik uit van beleggen als normaal vermogensbeheer. In dat geval wordt privévermogen in beginsel in box 3 belast. Als de werkzaamheden rond een belegging het normale vermogensbeheer overstijgen, kan het rendement in box 1 worden belast, bijvoorbeeld als resultaat uit overige werkzaamheden. Box 1 is daarmee niet zozeer een alternatief waarvoor een belegger kan kiezen, maar een fiscale kwalificatie die afhankelijk is van de feiten en omstandigheden

3. Wat verandert er in 2028

Volgens het huidige wetsvoorstel bedraagt het box 3-tarief vanaf 2028 36%. Een verlaging van het tarief behoort tot de mogelijke wijzigingen die nog worden onderzocht.

De hoofdregels voor het bepalen van het werkelijk rendement in de Wwr zijn als volgt.
1. Zowel het reguliere rendement (directe voordelen zoals rente, dividend en huur) als de vermogensaanwas (indirecte voordelen) behoren tot het werkelijk rendement.

2. Als hoofdregel geldt de vermogensaanwasbelasting (VAB) voor Box 3. Die is van toepassing voor onder andere banktegoeden, vorderingen, schulden, crypto’s, beursgenoteerde aandelen en andere effecten en werknemersparticipaties;
   Voor onroerende zaken en aandelen in startups en scale-ups geldt vanaf 2028 de vermogenswinstbelasting (VWB).
3. Het heffingsvrij vermogen wordt omgezet in een heffingsvrij resultaat van € 1.800 per persoon. Fiscaal partners krijgen samen een heffingsvrij resultaat van € 3.600.
4. Er komt een recht op voorwaartse verliescompensatie met een drempel van € 500 per persoon. Alleen het meerdere wordt met toekomstig positief inkomen verrekenbaar.
5. Kosten (waaronder rentelasten) worden als hoofdregel aftrekbaar. Er gelden uitzonderingen voor kosten met een (deels) privékarakter.
6. Voor het bepalen van het werkelijke rendement geldt het zakelijkheidsbeginsel. Transacties die vanwege persoonlijke of gelieerde verhoudingen niet onder zakelijke voorwaarden plaatsvinden, worden voor fiscale doeleinden gecorrigeerd naar zakelijke voorwaarden.
7. Als genietingstijdstip wordt het kasstelsel gehanteerd.

Andere onderdelen worden nog onderzocht en hangen mede af van budgettaire dekking en uitvoerbaarheid. Het gaat om de volgende opties: een verhoging van het heffingsvrije resultaat, een verlaging van het box 3-tarief, achterwaartse verliesverrekening en een doorschuifregeling bij wijzigingen in de huwelijksgoederengemeenschap.

Daarnaast onderzoekt het kabinet ook de mogelijkheid van een doorontwikkeling van het hybride stelsel van zowel een vermogensaanwas- als een vermogenswinstbelasting naar een volledige vermogenswinstbelasting voor alle vermogensbestanddelen.

4.Beleggen via de BV: Vpb en Box 2

Door de voorgenomen belastingheffing over vermogensaanwas in box 3 wordt regelmatig de vraag gesteld of beleggen via een BV fiscaal aantrekkelijker is.

Bij beleggen in de BV richt u een besloten vennootschap op die het vermogen aanhoudt en belegt. U wordt dan een aanmerkelijkbelanghouder en het inkomen dat uit de BV wordt gehaald is in Box 2 belast. Dit wordt ook wel beleggen via de BV genoemd. De systematiek verschilt van box 3, omdat de BV vennootschapsbelasting over haar winst betaalt.  

De vennootschapsbelastingtarieven voor een BV zijn 19% tot € 200.000 en 25,8% daarboven in 2026. Keert de BV dividend uit aan de aandeelhouder, dan wordt dat in box 2 belast.
In 2026 bedraagt de box 2 heffing 24,5% tot de schijf van € 68.843 en 31% over het meerdere. Zo verlaagt vanaf 2025 box 2-inkomen de algemene heffingskorting.

In deze tabel is ervan uitgegaan dat de winst na vennootschapsbelasting volledig wordt uitgekeerd en tegen het genoemde box 2-tarief wordt belast.

5. Box 3 of BV: alleen tarieven vergelijken is niet genoeg 

De keuze tussen beleggen in box 3 en beleggen via de BV kan echter niet uitsluitend worden gemaakt door de verschillende belastingtarieven met elkaar te vergelijken.

Een belangrijk voordeel van beleggen via de BV is dat box 2-heffing pas aan de orde komt wanneer winst aan de aandeelhouder wordt uitgekeerd of de aandelen worden vervreemd. Zolang de winst in de BV blijft, kan de box 2-heffing in beginsel worden uitgesteld.

Zowel box 2- als box 3-inkomen behoort tot het verzamelinkomen en kan daardoor leiden tot een lagere algemene heffingskorting en andere inkomensafhankelijke regelingen.  Het verschil is dat box 3-inkomen jaarlijks in aanmerking wordt genomen, terwijl een aandeelhouder bij een BV in beginsel zelf kan bepalen wanneer en hoeveel dividend wordt uitgekeerd. Daardoor kan de box 2-heffing, en het effect daarvan op inkomensafhankelijke regelingen, tot op zekere hoogte worden gestuurd.

Bij inkomensafhankelijke regelingen kan onder andere worden gedacht aan, kinderopvangtoeslag, kindgebonden budget, zorgtoeslag en ouderenkorting.

Het uitstel van box 2-heffing heeft bovendien een rendementseffect. Zolang de winst in de BV blijft en wordt herbelegd, blijft ook het bedrag dat anders aan box 2-heffing zou zijn betaald beschikbaar voor belegging. Over dat extra vermogen kan opnieuw rendement worden behaald. Daar staat tegenover dat de box 2-claim niet verdwijnt: bij een latere dividenduitkering of vervreemding van de aandelen komt deze alsnog aan de orde.

6.Rekenvoorbeeld: box 3 versus BV

Stel: Thijs (41) beschikt over € 750.000 en wil dit vermogen beleggen in verhuurd vastgoed. Hij vraagt zich af of hij het vastgoed beter privé in box 3 kan aanhouden of via een BV.

In het voorbeeld wordt uitgegaan van een netto huurrendement van 4% per jaar en een jaarlijkse waardestijging van het vastgoed van 3%. Het vastgoed wordt gedurende 15 jaar aangehouden en vervolgens verkocht. De huurinkomsten stijgen gedurende de looptijd mee met de waardeontwikkeling van het vastgoed.

Voor box 3 wordt uitgegaan van de vermogenswinstbelasting (VWB) zoals die volgens het huidige wetsvoorstel vanaf 2028 voor vastgoed zal gelden.

Onder deze uitgangspunten bedraagt het netto eindvermogen na 15 jaar in box 3 ongeveer € 96.800 meer dan bij beleggen via de BV.

De uitkomst betekent niet dat box 3 in alle gevallen voordeliger is. De vergelijking is sterk afhankelijk van onder meer het rendement, de waardestijging, de beleggingsduur en de belastingtarieven die gedurende die periode gelden.

In dit rekenvoorbeeld wordt geen rendement verondersteld op de na belasting resterende huurinkomsten. Het verschil in eindvermogen wordt daardoor uitsluitend veroorzaakt door het verschil in belastingheffing. In de praktijk kan belastinguitstel in de BV daarnaast een rendementseffect opleveren wanneer de beschikbare middelen worden herbelegd.

Verder wordt verondersteld dat Thijs bij aanvang over € 750.000 beschikt en vooraf kiest of het vastgoed privé of via de BV wordt aangekocht. Transactiekosten en overdrachtsbelasting bij de initiële aankoop zijn in beide scenario’s buiten beschouwing gelaten.